‘Siêu vắc xin’ ngừa ung thư: Bước đầu thành công đáng kinh ngạc!

Ung thư, đặc biệt là ung thư di căn, vẫn là rào cản lớn nhất đối với y học hiện đại. Di căn là nguyên nhân chính gây tử vong ở bệnh nhân ung thư và hầu như bất trị đối với các loại ung thư khó tiếp cận như như ung thư da ác tính và ung thư tuyến tụy.

Vì vậy, tìm ra phương pháp điều trị hiệu quả để ngăn chặn ung thư ngay từ đầu, đồng thời ngăn chăn di căn đối với ung thư đã phát sinh luôn là mục tiêu hàng đầu của y học.

Giờ đây, trong nghiên cứu đột phá vừa được công bố trên tạp chí y khoa Cell Reports Medicine, các nhà khoa học đã tiến gần đến điều này. Họ đã tạo được một loại “siêu vắc xin” có kích hoạt hệ thống miễn dịch một cách hiệu quả và tạo ra “trí nhớ miễn dịch” lâu dài, vừa có khả năng phòng ngừa ung thư ngay từ đầu, vừa ngăn chặn ung thư di căn một cách đáng kinh ngạc. Phát hiện này có thể mở ra nền tảng công nghệ mới để chống lại ung thư xâm lấn.

Vắc xin ngừa ung thư

Các nhà khoa học tại Đại học Massachusetts Amherst (Mỹ) đã tiến hành thử nghiệm trên chuột mắc các loại ung thư xâm lấn, bao gồm ung thư da, ung thư tuyến tụy và ung thư vú.

Kết quả 2 thử nghiệm

Họ đã tiến hành 2 thử nghiệm:

Trong thử nghiệm đầu tiên, các tác giả đã kết hợp hệ thống hạt nano với các peptide u hắc tố (được gọi là kháng nguyên), nhằm kích hoạt các tế bào miễn dịch T, huấn luyện chúng phát hiện và tiêu diệt các tế bào u hắc tố. Ba tuần sau, những con chuột được tiêm vắc xin được tiếp xúc với u hắc tố (một loại ung thư da ác tính).

Kết quả đáng kinh ngạc: 80% số chuột được tiêm siêu vắc xin hạt nano vẫn không mắc khối u và sống sót suốt thời gian nghiên cứu (250 ngày), theo trang tin khoa học Science Daily.

Ngược lại, tất cả những con chuột được tiêm vắc xin truyền thống – không chứa hạt nano, hoặc không được tiêm vắc xin, đều phát triển khối u và chết trong vòng 35 ngày.

Đáng chú ý, kết quả cũng cho thấy vắc xin còn ngăn chặn ung thư di căn đến phổi. Khi chuột được tiếp xúc toàn thân với các tế bào u hắc tố để mô phỏng di căn, trong số những con được tiêm vắc xin hạt nano, không có con nào phát triển khối u phổi. Ngược lại, tất cả những con chuột khác đều mắc phải.

Trong thử nghiệm thứ hai, để tiện nghiên cứu, các tác giả đã sử dụng dịch ly giải khối u, có nguồn gốc trực tiếp từ chính khối u. Những con chuột được tiêm vắc xin kết hợp hạt nano với dịch ly giải này, sau đó được tiếp xúc với tế bào ung thư hắc tố, ung thư tụy hoặc ung thư vú.

Kết quả thật ấn tượng: 88% chuột tiếp xúc với khối u tuyến tụy, 75% chuột bị tiếp xúc với khối u ung thư vú và 69% chuột tiếp xúc khối u hắc tố vẫn không mắc ung thư. Hơn nữa, tất cả những con chuột này đều không bị di căn khi tiếp xúc toàn thân với tế bào ung thư, theo Science Daily.

Thiết kế độc đáo của vắc xin ngừa ung thư

Tác giả nghiên cứu, tiến sĩ Griffin Kane, giải thích: Bí mật nằm ở thiết kế đặc biệt của vắc xin với các hạt nano. Vắc xin bao gồm hai thành phần chính là kháng nguyên (tác nhân gây bệnh để hệ miễn dịch nhận dạng) và chất bổ trợ (kích hoạt phản ứng miễn dịch của cơ thể). Để tạo ra phản ứng miễn dịch mạnh mẽ, cơ thể cần được báo động bằng tín hiệu mạnh mẽ hơn. Các nhà nghiên cứu đã thiết kế “siêu bổ trợ” dựa trên hạt nano lipid có khả năng kích hoạt khả năng miễn dịch một cách phối hợp và hiệp đồng. Từ đó tạo ra phản ứng cực mạnh cho tế bào T đặc hiệu khối u – điều tạo nên sức mạnh để cứu sống bệnh nhân và tạo ra trí nhớ miễn dịch có tính hệ thống rộng khắp cơ thể, theo Science Daily.

Các nhà nghiên cứu kết luận rằng thiết kế này là nền tảng công nghệ có thể được áp dụng rộng rãi để tạo ra cả phác đồ điều trị và phòng ngừa cho nhiều loại ung thư, đặc biệt là những người có nguy cơ cao.

Họ đã thành lập công ty khởi nghiệp có tên là NanoVax Therapeutics và đang lên kế hoạch các bước tiếp theo trước khi chuyển giao.