Nguyên nhân làm tăng nguy cơ cao huyết áp ở người lớn tuổi

Viêm và trầm cảm đóng vai trò trung gian

Bà Jill Pell, giáo sư về Y tế công cộng Đại học Glasgow (Anh) cho biết: “Cơn đau càng lan rộng, nguy cơ tăng huyết áp càng lớn. Một phần của lý do này là vì đau mạn tính làm tăng nguy cơ trầm cảm, mà trầm cảm lại có thể dẫn đến cao huyết áp. Do đó, khi chăm sóc bệnh nhân đau mạn tính, nhân viên y tế cần lưu ý rằng họ có nguy cơ cao bị tăng huyết áp, trực tiếp hoặc thông qua trầm cảm. Nhận biết và đánh giá đúng tình trạng đau có thể giúp phát hiện và điều trị sớm các bệnh kèm theo”.

Cả viêm và trầm cảm đều được chứng minh là làm tăng nguy cơ cao huyết áp. Tuy nhiên, theo bà Pell, trước đây chưa có nghiên cứu nào đánh giá mức độ liên quan giữa đau và tăng huyết áp thông qua vai trò trung gian của viêm và trầm cảm, theo tạp chí Hypertension (Mỹ).

Nghiên cứu lần này xem xét mối liên hệ giữa dạng đau, vị trí đau, mức độ lan rộng của cơn đau trên cơ thể và sự phát triển của tăng huyết áp. Đối tượng tham gia gồm 206.963 người trưởng thành, với độ tuổi trung bình là 54; trong đó 61,7% là nữ.

Người tham gia được yêu cầu điền bảng khảo sát cơ bản, cung cấp thông tin về việc họ có bị đau trong tháng gần nhất hay không và liệu cơn đau có ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày. Họ cũng đánh dấu vị trí đau, bao gồm đầu, mặt, cổ, vai, lưng, bụng, hông, gối hoặc toàn thân. Nếu có đau, nghiên cứu còn yêu cầu cho biết cơn đau đã kéo dài hơn 3 tháng hay chưa.

Ngoài ra, tình trạng trầm cảm cũng được đánh giá dựa trên bảng hỏi về tần suất cảm giác buồn chán, mất hứng thú, bồn chồn hoặc mệt mỏi trong 2 tuần gần nhất. Mức độ viêm được đo thông qua xét nghiệm máu xác định protein phản ứng C (CRP).

Nguy cơ cao huyết áp khác nhau tùy theo vị trí đau mạn tính

Sau thời gian theo dõi trung bình 13,5 năm, kết quả chỉ ra rằng người đau mạn tính lan rộng toàn thân có nguy cơ tăng huyết áp cao hơn 75%. Trong khi ở người đau ngắn hạn hoặc đau tại 1 vị trí nhất định, nguy cơ lần lượt là 10% và 20%.

So với người không bị đau, những người có các vị trí đau mạn tính khác nhau cũng có nguy cơ tăng huyết áp đáng kể. Cụ thể:

• Đau toàn thân làm tăng 74% nguy cơ (cao nhất).
• Đau vùng bụng tăng 43% nguy cơ.
• Đau đầu tăng 22% nguy cơ.
• Đau cổ hoặc vai tăng 19% nguy cơ.
• Đau hông tăng 17% nguy cơ.
• Đau lưng tăng 16% nguy cơ.

Bên cạnh đó, trầm cảm (chiếm 11,3% người tham gia) và viêm (chiếm 0,4%) cũng góp vào 11,7% mối liên hệ giữa đau mạn tính và nguy cơ tăng huyết áp.

Tiến sĩ Daniel W. Jones, giáo sư tại Đại học Y khoa Mississippi (Mỹ) – người không tham gia nghiên cứu, nhận định: “Nghiên cứu này làm rõ mối liên hệ giữa vị trí đau mạn tính và nguy cơ tăng huyết áp. Đáng chú ý, quản lý đau mạn tính cần được cân nhắc trong tổng thể sức khỏe huyết áp của bệnh nhân, nhất là khi dùng các thuốc có thể tác động bất lợi đến huyết áp”.